شیلات

ظهور و علایم بیماری در ماهیان قزل آلا

مهندس بهمن فیضی
شیلات

ظهور و علایم بیماری در ماهیان قزل آلا

ظهور و علایم بیماری در ماهیان قزل آلا

ماهیان سالم در بررسی های تشریحی، پوستی سالم و شفاف دارند و وضعیت چشم‏ها، آبشش وباله‏ها و اندام‏های داخلی مانند کبد کاملا طبیعی است. همان طور که گفته شد اولین علامت در یک همه‏گیری در جمعیت ماهیان قزل‏آلا کم اشتهایی است که نهایتا با پیشرفت بیماری به بی اشتهایی منجر می‏شود.

تغییرات رنگ پوست و گرایش آن به کدورت نیز جزء اولین علایم بروز بیماری در این ماهیان است، در پوست، انگل های تک یاخته ای مانند ایکتیوفتیریوس با ایجاد بیماری لکه سفید با چشم غیر مسلح قابل تشخیص هستند و در صورت وجود عفونت ناشی از سایر تک یاختگان مانند تریکودینا و یا شیلودونلا علاوه بر آن که فلس ها در برخی قسمت ها می ریزند موکوس غلیظی نیز در سطح بدن ماهیان مشاهده می شود. انگل های سخت پوست مانند لرنئا و آرگولوس نیز با چشم غیر مسلح در سطح بدن ماهیان قابل تشخیص هستند.

عفونت های میکروبی نیز با ایجاد زخم های عمیق و وسیع در پوست که با خونریزی توأم است خود را نشان می‏دهند. پوسیدگی باله‏ها جزو شایع‏ترین علایم بیماری‏های ناشی از سوء تغذیه مانند کمبود چربی‏ها در غذا، کمبود پروتئین‏ها در غذا و مسمومیت‏های غذایی، عفونت های انگلی تک یاخته‏ای و کرم های ژیروداکتیلوس و بالاخره عفونت‏های مزمن میکروبی است. در برخی شرایط، پوسیدگی باله‏های در ناحیه دمی به حدی پیشرفت می‏کند که به ساقه دمی رسیده و باعث مرگ ماهیان می‎شود. در بـعضی بـیماری‎های غـیرعفونی مــاننـد عـارضه حباب‏گـازی، عفونت انگـلی دیپلوستومیازیس بیماری عفونی میکروبی و ویروسی چشم، عوارض متعددی ظاهر می‎شوند. بیرون زدگی چشم به دلیل عارضه حباب گازی و کدورت آن به دلیل انگل دیپلوستوموم از شایع‏ترین آن‏هاست. در اکثر بیماری‎های عفونی نیز چشم ماهی به صورت یک طرفه یا دو طرفه بیرون می‏زند (اگزوفتالمی) که ممکن است مورد هجوم ماهیان دیگر قرار گرفته و به طور کلی از جا کنده شود.به دلیل سطح وسیع آبشش‏ها که در ماهیان قزل‏آلا برای هر گرم از وزن ماهی به یک سانتی‏متر مربع می‏رسد و مرز بسیار ظریف آن با آب، این عضو در معرض هجوم بسیاری از عوامل بیماری‏زای مختلف قرار می‏گیرد.انگل‏های تک یاخته‏ای و کرم‏های داکتیلوژیروس و ژیروداکتیلوس ،‏در آبشش به خوبی رشد و تکثیر نموده و باعث ایجاد اختلال در وظیفه اصلی این عضو که تبادل گاز و اخذ اکسیژن و ایجاد تعادل اسمزی می‏باشد می گردند. انواع مسمومیت‏ها و سوء تغذیه‏ها مانند لیپوئیدوز، باعث کم رنگ شدن آبشش شده و قارچ‏هایی مانند ساپرولگنیا باعث تخریب بافت آن می‏شوند. عوامل میکروبی و ویروسی نیز به دلیل ایجاد کم‏خونی، باعث روشن شدن رنگ آبشش می‏شوند. در حفره بطنی ماهیان قزل‏آلا، اندام‏هایی مانند کبد، کیسه هوایی، کلیه و طحال بیشتر مورد هجوم عوامل بیماری زا قرار می گیرند. در زمانی که میزان سبوس یا مواد دارای فیبر در غذا بیش از حد نرمال باشد ممکن است منجر به انسداد مجرای ارتباطی حلق و کیسه هوایی شده باعث تورم کیسه هوایی و شناور شدن ماهیان در سطح آب گردد. عفونت میکروبی، غالبا کلیه را مورد هجوم قرار داده و وجود نقص در فعالیت این عضو و عدم تعادل اسمزی، باعث مرگ ماهیان می‏شود. در برخی عوارض کلیوی، مواد پلاسمایی از عروق باریک کلیه به داخل محوطه بطنی نفوذ نموده و شکم را متورم می‏کند. چنین وضعیتی، غالبا به دلیل عفونت‏های میکروبی و ویروسی رخ می‏دهد. کبد در ماهیان قزل آلا حساسیت ویژه ای به عوامل سوء تغذیه و مسمومیت ها دارد. در بیماری لیپوئیدوز کبد بزرگ و زرد رنگ می‏شود و در صورتی که قطعه ای از آن را به داخل آب بیندازیم به دلیل تجمع چربی و سبک شدن آن، در سطح آب شناور می‏ماند در حالی که کبد ماهیان سالم، به عمق آب فرو می‏رود.

در بیماری آفلاتوکسیکوزیس، به دلیل حضور سم آفلاتوکسین در غذا، عوارضی مانند هپاتوما در کبد به ظهور رسیده و فعالیت طبیعی آن را مختل می‏نماید




تاريخ : دوشنبه پانزدهم مهر ۱۳۹۲ | 12:58 | نویسنده : مهندس بهمن فیضی |
.: Weblog Themes By Slide Skin:.